Darbe yaptı, iç savaş korkusuyla devlet başkanı seçildi

Myanmar’da 2021’de askeri darbeyle yönetime el koyan cunta lideri Min Aung Hlaing parlamentoda yapılan oylama sonucunda devlet başkanı seçildi. 

Hlaing beş yıl sonra siyasi gücünü resmiyete dökerek iktidarını daha da sağlamlaştırdı.

Hlaing’in başkanlığa yükselişi Aralık ve Ocak aylarında yapılan ve ordu destekli partinin açık ara kazandığı seçimlerin ardından geldi. 

Söz konusu seçimler muhalifler ve Batılı hükümetler tarafından “demokrasi görüntüsü altında askeri yönetimi sürdürme girişimi” olarak nitelendirilmişti.

Parlamentodaki oylamada orduya yakın Union Solidarity and Development Party üyeleriyle askeri kontenjan milletvekilleri Hlaing’i destekledi. Hlaing 429 oy alarak rakibi eski general Nyo Saw’u geride bıraktı.

69 yaşındaki Hlaing 2021’de Nobel Barış Ödülü sahibi Aung San Suu Kyi’nin seçilmiş hükümetini devirerek yönetime el koymuştu. Suu Kyi’nin gözaltına alınmasıyla başlayan protestolar kısa sürede ülke genelinde silahlı direnişe dönüşlüştü.

Aradan geçen beş yılda Myanmar’da iç savaş derinleşirken ekonomi büyük ölçüde zarar gördü. İnsan hakları örgütleri ve Birleşmiş Milletler uzmanları orduyu sivillere yönelik ağır ihlallerle suçlarken cunta bu iddiaları reddetti.

Uluslararası Ceza Mahkemesi savcılığı 2024 yılında Hlaing hakkında Arakanlı Müslüman Rohingya azınlığa yönelik zulüm suçlamaları nedeniyle tutuklama kararı talep etti.

2017’deki askeri operasyonlar sırasında bir milyonu aşkın Rohingya’nın Bangladeş’e kaçtığı biliniyor.

İnsan hakları örgütleri Hlaing’in başkan seçilmesini sert şekilde eleştirirken bu adımın hesap verebilirlik yerine cezasızlığı pekiştirdiğini savunuyor.

Analistler Hlaing’in başkanlık koltuğuna oturmasını askeri yönetimi sivil yapı altında yeniden şekillendirme ve uluslararası meşruiyet arayışı olarak değerlendiriyor. Hlaing ordu komutanlığı görevini kendisine yakın isimlerden Ye Win Oo’ya devretti.

Öte yandan Çin yeni yönetimi tebrik ederek Myanmar’da “barış ve istikrarın korunması” için destek vereceğini açıkladı.

Tüm bu gelişmelere karşın Myanmar’da çatışmalar devam ediyor. Suu Kyi’nin partisinden kalan unsurlar ve etnik silahlı gruplar cunta yönetimine karşı yeni bir ortak cephe kurduklarını duyurdu.

Uzmanlar Hlaing’in başkanlığıyla birlikte muhalefet üzerindeki askeri baskının artabileceği ve ülkedeki siyasi çözüm arayışlarının daha da zorlaşabileceği görüşünde.