5.Sınıf Türkçe Ders Kitabı 2. Tema Atatürk’ü Tanımak Kontrol Noktası Cevapları

“Atatürk’ü Tanımak” teması, öğrencilerin Mustafa Kemal Atatürk’ün kişiliğini, liderlik özelliklerini ve Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluş sürecindeki rolünü daha iyi kavramalarını amaçlamaktadır. Tema boyunca ele alınan metinler sayesinde öğrenciler, Atatürk’ün düşünce yapısını, çalışma anlayışını ve milletine verdiği önemi yakından tanıma fırsatı bulmuştur.

Kontrol Noktası çalışmaları ise öğrencilerin tema süresince edindikleri bilgi ve becerileri değerlendirmelerine olanak tanımaktadır. Bu bölümde yer alan sorular; okuduğunu anlama, çıkarım yapma, yorumlama, kelime bilgisi ve dil bilgisi kazanımlarını ölçmeye yöneliktir. Aynı zamanda öğrencilerin tarih bilinci ve millî değerler konusundaki farkındalıklarını pekiştirmeyi hedeflemektedir.

Bu içerikte, MEB Yayınları 5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı sayfa 120-121-122-123-124-125 arasında yer alan “Atatürk’ü Tanımak” temasına ait Kontrol Noktası metniyle ilgili sorular ve cevaplar, öğrencilerin seviyesine uygun, açık ve anlaşılır bir şekilde hazırlanmıştır.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı MEB Yayınları Sayfa 120 Cevabı

GÖZÜM ARKAMDA KALMAYACAK

Atatürk yeni cumhurbaşkanı seçilmişti. Bir sabah, kimi görevlilerle birlikte, Çankaya sırtlarında
yürüyüşe çıkmıştı. Yolda karşıdan gelmekte olan küçük bir çocuk, onları görünce durdu,
kenara çekildi.
Atatürk, çocuğu yanına çağırdı ve gülümseyerek sordu:
— Adın ne senin bakayım?
— Cemil.
(…)
— Cemil, büyüdüğün zaman ne olacaksın?
— Asker olacağım!
— Asker olup da ne yapacaksın?
— Düşman bu topraklara olur da bir daha ayak basarsa onu buradan kovacağım.
Atatürk hiçbir şey söylemedi. Küçük çocuğu kollarının arasına aldı, kaldırdı ve alnından
öptü.
Sonra yanındakilere döndü, şöyle dedi:
— Evet, beyler! Görüyorsunuz, ulusun bağrından temiz bir kuşak yetişiyor. Bu eseri, cumhuriyeti, ben onlara bırakacağım ve gözüm arkamda kalmayacak.

(Kısaltılmıştır.)
A.Ferhan OĞUZKAN

1. Okuduğunuz metinden hareketle aşağıdaki soruları cevaplayınız.

a) Küçük çocuğun asker olmak istemesiyle ilgili ne düşünüyorsunuz?

Küçük Cemil’in asker olmayı istemesi, onun vatanına ve milletine olan sevgisini, bağımsızlık bilincini ve sorumluluk duygusunu göstermektedir. Bu yaşta böyle bir kararlılığa sahip olması, onun güçlü bir karaktere ve vatansever bir ruha sahip olduğunu düşündürür. Bu tür çocuklar, geleceğin teminatı ve milletin umudu olarak değerlendirilebilir.

b) Atatürk “Gözüm arkamda kalmayacak!” sözüyle ne anlatmak istemiştir?

Atatürk, bu sözle yeni neslin milli değerlere bağlı, vatanını ve milletini korumaya kararlı bir şekilde yetiştiğini ifade etmiştir. Cumhuriyeti emanet ettiği gençlerin, onun ideallerini ve hedeflerini sürdürecek bilgi, bilinç ve sorumluluğa sahip olduğuna inanmıştır. Bu inanç, Atatürk’ün geleceğe dair güvenini ve gençlere olan sevgisini açıkça ortaya koyar.

2. “Düşman bu topraklara olur da bir daha ayak basarsa onu buradan kovacağım.” cümlesindeki altı çizili kelime grubunun anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Mesleğe girmek
B) Bir yere varmak, ulaşmak
C) Bir yere bağlanmak
D) Girmek, gelmek, uğramak

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı MEB Yayınları Sayfa 121 Cevabı

3. a) Hikâye unsurları

Olay: Atatürk’ün, Çankaya sırtlarında yürüyüş yaparken bir çocukla konuşması.

Kişi: Atatürk, küçük Cemil.

Yer: Çankaya sırtları.

Zaman: Atatürk’ün cumhurbaşkanı seçildiği dönem, sabah vakti.

b) Atatürk ile çocuk arasında nasıl bir bağ kurulmuştur?

Atatürk, çocukla konuşarak ona değer vermiş ve onun fikirlerini dinlemiştir. Cemil’in vatansever bir ruhla asker olmak istemesi, Atatürk’ü duygulandırmış ve ona gelecekte ülkenin emin ellerde olacağını hissettirmiştir.

c) Olayın geçtiği zamanın kişiler üzerindeki etkisi, mekânın olaylar üzerindeki etkisini yazınız.

O dönemde Cumhuriyet’in yeni kurulmuş olması, insanların bağımsızlık duygusunu ve vatan sevgisini artırmıştır. Atatürk’ün Çankaya sırtlarında olması, huzurlu bir ortamda genç kuşakların geleceğine dair umutlarını dile getirmesine vesile olmuştur.

4. a) Üç nokta ile belirtilen alanda hangi diyalogların geçmiş olabileceğini düşününüz.
Atatürk: Cemil, okulda derslerin nasıl?
Cemil: Derslerim çok iyi, özellikle tarih dersini çok seviyorum!

b) Üç nokta yerine uygun bağlantı ifadeleriyle yazınız.
Atatürk, çocuğa derslerini sorarak onun eğitimine önem verdiğini gösterdi. Cemil ise tarih dersine olan ilgisinden bahsetti ve bağımsızlık kahramanlarını öğrenmekten gurur duyduğunu belirtti.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı MEB Yayınları Sayfa 122 Cevabı

5. Metnin bütününden toplayacağınız kanıtları Atatürk’ün gençlerle ilgili düşüncelerine yönelik ön bilgilerinizle ilişkilendirerek metnin ana fikrini yazınız.

Atatürk, gençleri Cumhuriyet’in geleceğini emanet edebileceği bilinçli ve vatansever bireyler olarak görmektedir.

6.

a) Dericilikle uğraşan Hacı İbrahim, Millî Mücadele’ye katılan görevlilere bot, ayakkabı ve çarık yapmaktadır. Hacı İbrahim ve görevlilerle ilgili verilen aşağıdaki bilgileri okuyunuz.

Hacı İbrahim’in yaptığı bot, ayakkabı ve çarıklar askerlere ve görevlilere verilecektir. Botlar, komutanlara ve cephede savaşan askerlere; ayakkabılar, su taşıyan ve sağlık hizmeti verenlere; çarıklarsa yemek hizmeti verenlere ve cephanelikte çalışanlara verilecektir.

Görevlilerle ilgili bilinenler şunlardır:
Ahmet: Cephede bozulan silahları tamir etmekle görevlidir.
Mehmet: Cephede yurdun kurtulması için düşmanla savaşmaktadır.
Zeynep: Fırın başında ekmek pişirmektedir.
Hüseyin: Cephedeki askerlere su taşımaktadır.
Remzi: Yaralı askerlerin bakımı ile ilgilenmektedir.
Ayşe: Cephedeki revirde hemşire olarak görevlidir.
Rüstem: Karargâhta savaşı sevk ve idare etmektedir.
Hatice: Cephedeki revirde doktor olarak görevlidir.
Feride: Askerlere yemek pişirmekle görevlidir.
Gökhan: Cephede askerlerin başında çavuş olarak görevlidir.

b) Verilen bilgilere göre aşağıdaki ifadelerden doğru olanların başına “D”, yanlış olanların başına “Y” yazınız.

( Y ) En fazla, ayakkabı verilmiştir.
( D ) Mehmet, Gökhan ve Rüstem’e bot verilmiştir.
( Y ) Kadınların hepsine çarık verilmiştir.
( Y ) Verilen çarık ve botların sayıları eşittir.
( Y ) Ayakkabılar; Hüseyin, Remzi, Zeynep ve Hatice’ye verilmiştir.
( Y ) Feride’ye bot verilmiştir.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı MEB Yayınları Sayfa 123 Cevabı

100. YIL MARŞI SÖZLERİ

Parlayan yıldızı Anadolu’nun
Çağlayan sel gibi şanlı Ulus’un
Türkiye yüzyılı titretiyor dünyayı
Sarsılmaz bir inançla kalpte tutukusu

Bu toprak, bu deniz, bu bayrak bizim
Tarihe sığmayan destanlar bizim
Türklüğün yazgısı yazılıyor koynunda
Kalplere kazınmış bu vatan bizim

Yüzyıllarca kutlanacak Cumhuriyetimiz
Her zaman aydınlık mavi göklere uzanacak ellerimiz
Yüzyıllarca kutlanacak Cumhuriyetimiz
Gazi’nin açtığı bu kutlu yolda yürüyeceğiz hepimiz

Özgürlük tutkusu damarlarımda
Çelikten her nefer semalarımda
Sarmaşık dal gibi sarılmışız biz bize
Tek yürek bu millet en zor anında

Düşmanlar bir olsa yağsa göklerden
Denizler köpürse taşsa dağlardan
Kimseye eğmedik boynumuzu eğmeyiz
Kahraman yarattı Türkü yaratan

Yüzyıllarca kutlanacak Cumhuriyetimiz
Her zaman aydınlık mavi göklere uzanacak ellerimiz.

7. Dinlediğiniz marştan hareketle aşağıdaki soruları cevaplayınız.

a) Şair “Tarihe sığmayan destanlar bizim” ifadesiyle ne anlatmak istemiş olabilir?

Şair bu sözle Türk milletinin tarih boyunca kazandığı büyük zaferleri, gösterdiği kahramanlıkları ve fedakârlıkları anlatmak istemiştir. Bu başarıların sıradan olmadığını, tarihe sığmayacak kadar büyük ve değerli olduğunu vurgulamıştır.

b) “Kimseye eğmedik boynumuzu, eğmeyiz” sözlerine katılıyor musunuz? Niçin?

Bu sözlere katılıyorum. Çünkü Türk milleti geçmişte de zor zamanlarda bağımsızlığından vazgeçmemiş, kimseye boyun eğmemiştir. Bugün de aynı kararlılıkla özgürlüğünü ve vatanını korumaya devam etmektedir.

c) Marşta Türk milletinin hangi özellikleri vurgulanmaktadır?

Marşta Türk milletinin vatan sevgisi, bağımsızlık tutkusu, birlik ve beraberliği, cesareti, kahramanlığı ve inancı vurgulanmaktadır.

8. Dinlediğiniz marştan alınan dörtlükteki söz sanatını belirleyerek yazınız.

“Özgürlük tutkusu damarlarımda” ve “Sarmaşık dal gibi sarılmışız biz bize” dizelerinde benzetme (teşbih) söz sanatı kullanılmıştır.

9.a) Cumhuriyetimizin 100. yılını kutlamış olmak size neler hissettirdi?

Cumhuriyetimizin 100. yılını kutlamak bana büyük bir gurur ve mutluluk yaşattı. Atalarımızın verdiği mücadelenin değerini bir kez daha anladım ve cumhuriyetimize sahip çıkmam gerektiğini hissettim.

9.b) Serim bölümü verilen olayın düğüm ve çözüm bölümlerini yazınız.

Düğüm:
Tören sırasında aniden yağmur başladı ve herkes ne olacağını merak etti. Öğrenciler törenin yarım kalacağından endişelendi.

Çözüm:
Yağmura rağmen tören devam etti. Öğrenciler ve öğretmenler büyük bir coşkuyla marşlara eşlik etti. Cumhuriyetimizin 100. yılı gururla ve sevinçle kutlandı.

9.c) Öğretmeninizin geri bildirimleriyle güçlü ve gelişmeye açık yönlerinizi yazınız.

Öğretmenim düşüncelerimi açık ve anlaşılır yazmamı güçlü yönüm olarak belirtti. Olayları daha ayrıntılı anlatmam gerektiğini söyledi. Bundan sonraki yazılarımda betimlemelere daha fazla yer vermeye çalışacağım.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı MEB Yayınları Sayfa 124 Cevabı

Bu sayfayı kendi ölçütlerinize göre değerlendiriniz.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı MEB Yayınları Sayfa 125 Cevabı

Bu sayfayı kendi ölçütlerinize göre değerlendiriniz.