10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 240 Cevapları
- Sınıf Fizik dersinde dirençlerin bağlanması konusu, Koray, Selin ve Selim’in projesi üzerinden inceleniyor. Projede, 36V’luk bir üreteç ve 6Ω’luk özdeş dirençlerle seri, paralel ve birleşik devreler oluşturuluyor. Amaç, farklı bağlantı türlerinin eşdeğer direnç, ana kol akımı ve gerilim dağılımı üzerindeki etkilerini anlamak.
Seri bağlı devrelerde eşdeğer direnç yüksek, akım düşükken, paralel bağlı devrelerde tam tersi bir durum söz konusu. Birleşik devrelerde ise orta değerler gözlemleniyor. Lambaların kısa devre edilmesi durumunda ise tüm devrelerde eşdeğer direnç azalırken, ana kol akımı artıyor. Öğrenciler, dirençlerin bağlanma şeklinin akım ve gerilim değerlerini doğrudan etkilediği sonucuna varıyorlar. Bu deney, elektrik devrelerindeki temel prensipleri anlamak için önemli bir adım sunuyor.
10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 240 Cevapları: En İyi Kaynak
10. Sınıf Fizik – Dirençlerin Bağlanması (Sayfa 240)
3.11. Soru
Soru – Koray, Selin ve Selim; dirençlerin bağlanma türlerine göre eşdeğer direnç ve elektrik akımının dağılımını incelemek amacıyla bir proje hazırlamıştır. Çalışmada 36 V’luk üreteç ve 6 Ω değerinde özdeş dirençler kullanılmıştır.
- Şekil 1: Seri bağlı devre
- Şekil 2: Paralel bağlı devre
- Şekil 3: Birleşik bağlı devre
(Pillerin iç direnci ihmal edilmiştir.)
Buna göre:
a) Devrelerin eşdeğer direncini, ana koldan geçen akımı ve en büyük gerilime sahip direnci belirleyerek tabloyu doldurunuz.
b) K, L ve M lambalarının devreden ayrılmadan ışık vermesinin engellenmesi durumunda devrelerde eşdeğer direnç ve ana kol akımı nasıl değişir?
c) Öğrenciler bu deneylerden hangi genel sonuçlara ulaşabilir? Açıklayınız.
Cevaplar
a) Devrelerin karşılaştırılması
| Devrenin Bağlanma Türü | Eşdeğer Direnç (Ω) | Ana Koldan Geçen Akım (A) | En Büyük Gerilime Sahip Direnç |
|---|---|---|---|
| Seri | 18 Ω | 2 A | Dirençlerin her biri |
| Paralel | 2 Ω | 18 A | Dirençlerin her biri |
| Birleşik | 9 Ω | 4 A | Seri bağlı direnç |
b) Lambaların kısa devre edilmesi durumunda
Seri bağlı devrede K lambası kısa devre edilirse, üzerinden akım geçmez ve devre iki dirençli hâle gelir.
Eşdeğer direnç azalır, ana kol akımı artar.
Paralel bağlı devrede L lambası kısa devre edilirse, o kol devre dışı kalır.
Toplam direnç azalır, ana kol akımı artar.
Birleşik bağlı devrede M lambası kısa devre edilirse, seri–paralel yapının eşdeğer direnci düşer.
Ana koldan geçen akım artar.
c) Ulaşılan genel sonuçlar
Seri bağlı devrelerde eşdeğer direnç büyük olduğu için akım küçüktür.
Paralel bağlı devrelerde eşdeğer direnç küçüktür ve ana kol akımı en büyüktür.
Birleşik bağlı devrelerde eşdeğer direnç, seri ve paralel bağlantılara bağlı olarak orta bir değer alır.
Dirençlerin bağlanma şekli, akımın büyüklüğünü ve gerilimin nasıl paylaşıldığını doğrudan etkiler.
Yorum gönder